بَرفراز چکاد عدل؛ فیلمی درباره سید حسین صفایی

به گزارش تجارت جنوب آنلاین، رضا عباسی کارگردان این فیلم گفت: از همان ابتدای آشنایی با آثار و شخصیت دکتر صفایی، برایم روشن بود که با فردی صرفاً دانشگاهی و صاحب کرسی حقوق مواجه نیستیم، بلکه با اندیشمندی روبه‌رو هستیم که علم را با اخلاق و دانش حقوق را با دغدغه‌های انسانی درهم آمیخته است. همین امر انگیزه اصلی ما شد تا مستندی درباره ایشان ساخته شود.

وی افزود: دکتر صفایی نه تنها استاد ممتاز حقوق در دانشگاه تهران، بلکه از نسلی از استادان‌اند که هرگز به تدریس صرف اکتفا نکرده‌اند. ایشان با آثار قلمی و پژوهش‌های خود، بنیان‌های تازه‌ای را در حوزه حقوق مدنی و خانواده بنا نهادند. بسیاری از حقوقدانان امروز ایران شاگردان مستقیم یا غیرمستقیم اویند و این نشان‌دهنده عمق تأثیرگذاری ایشان در فضای علمی کشور است.

عباسی ادامه داد: برای من و گروه سازنده، روایت زندگی استاد صفایی فرصتی بود برای بازخوانی اندیشه‌های مردی که عدالت را نه یک واژه خشک حقوقی، بلکه غایتی انسانی و اخلاقی می‌دانست. همین نگاه بود که مستند را از یک روایت خطی و ساده فراتر برد و به اثری تأمل‌برانگیز تبدیل کرد.

وی با اشاره به دشواری‌های تحقیق درباره زندگی استاد صفایی گفت: یکی از چالش‌های ما این بود که ایشان انسانی بسیار متواضع‌اند و کمتر مایل‌اند از خود سخن بگویند. بنابراین ناچار شدیم به سراغ شاگردان، همکاران و نزدیکان ایشان هم برویم تا ابعاد شخصیت علمی و انسانی‌شان بهتر روشن شود. در خلال این گفت‌وگوها به این نتیجه رسیدیم که دکتر صفایی در کنار مقام علمی، الگویی کم‌نظیر در فروتنی و خدمت‌گزاری به دانشجویان نیز هستند.

عباسی افزود: در پژوهش‌های میدانی به‌وضوح دیدیم که دکتر صفایی در آثار خود همواره بر پیوند میان دانش حقوق و نیازهای واقعی جامعه تأکید کرده و معتقد است که «حقوق» زمانی معنا پیدا می‌کند که در خدمت عدالت اجتماعی قرار گیرد؛ این اندیشه‌ای است که در جای‌جای زندگی و آثارش به چشم می‌خورد.

وی خاطرنشان کرد: ساخت مستند «بَرفراز چکاد عدل» برای من تجربه‌ای آموزنده بود. ما تلاش کردیم تصویری صادقانه از زندگی علمی و انسانی این استاد بزرگ ارائه دهیم، تا نسل جوان حقوق‌دانان کشور بدانند که مسیر تعالی علمی جدای از اخلاق و عدالت‌جویی نیست.

کارگردان این مستند در پایان گفت: امیدوارم تماشای این فیلم نه تنها یادآور جایگاه ارزشمند دکتر صفایی در عرصه علم حقوق در ایران باشد، بلکه الهام‌بخش استادان، دانشجویان و علاقه‌مندان به علوم انسانی گردد. چراکه چنین چهره‌هایی نشان می‌دهند که علم بدون ارزش‌های انسانی ابتر است و عدالت بدون دانش حقوقی راه به جایی نمی‌برد. دکتر صفایی نمونه‌ای کم‌نظیر از این پیوند میان دانش و اخلاق است و همین امر ایشان را در حافظه علمی و فرهنگی ایران ماندگار کرده است.

گفتنی است فصل سوم مجموعه «آئینه عمر» به تهیه‌کنندگی صدرا صدوقی و کارگردانی رضا عباسی، کاری از گروه ادب و هنر شبکه چهار سیما است که در قالب آن زندگی، سلوک علمی و فرهنگی و میراث پژوهشی بیست و شش چهره نامدار حوزه علوم انسانی، فرهنگ و هنر ایران به تصویر کشیده می‌شود.

مجموعه مستند «آئینه عمر» پنجشنبه‌ها ساعت ۱۹:۰۰ پخش می‌شود و تکرار آن جمعه‌ها حوالی ساعت ۱۲:۳۰ از قاب شبکه چهار سیما پیش روی مخاطبان قرار می‌گیرد.