ناکامی در اقتصاد، تشدید فشار بر مهاجران؛ دو روی کارنامه دولت دوم ترامپ

با گذشت بیش از یک سال از آغاز دومین دوره ریاست جمهوری «دونالد ترامپ»، ارزیابی عملکرد دولت وی نشان می‌دهد در حالی که سیاست‌های سختگیرانه مهاجرتی کاخ سفید به کاهش ورود مهاجران غیرقانونی و افزایش اخراج اتباع فاقد مدارک منجر شده، وعده‌های انتخاباتی رئیس‌جمهوری آمریکا برای مهار تورم و کاهش هزینه‌های زندگی همچنان محقق نشده و اقتصاد به یکی از مهم‌ترین چالش‌های دولت او تبدیل شده است.

به گزارش تجارت جنوب آنلاین، دونالد ترامپ که نزدیک به ۳۱ ماه دیگر در کاخ سفید حضور خواهد داشت، با مجموعه‌ای از سیاست‌ها و اقدامات جنجالی، خود را به یکی از ساختارشکن‌ترین رهبران جهان در قرن بیست و یکم تبدیل کرده است. رئیس‌جمهوری آمریکا که همواره بر الگوی «رهبری معاملاتی» تاکید داشته، بارها با طرح پیشنهادها یا تهدیدهای حداکثری و عقب‌نشینی‌های بعدی، تلاش کرده است این تغییر مواضع را به عنوان دستاوردهای شخصی خود معرفی کند.

حجم و سرعت ابتکارات دولت دوم ترامپ در بازه‌ای کوتاه به اندازه‌ای زیاد و برهم‌زننده بوده است که تقریباً امکان تمایز میان تحولات بنیادین و مانورهای رسانه‌ای را از میان برده است. به‌عنوان مثال، کمتر کسی امروز «وزارت کارآمدی دولت» را به یاد می‌آورد؛ نهادی که تنها چند ماه تحت مدیریت ایلان ماسک دوام آورد. در نتیجه، مشخص کردن اینکه کدام ایده‌ها جدی و کدام صرفاً جنبه تبلیغاتی داشته‌اند ــ از جمله پیشنهاد الحاق گرینلند، کانادا یا کانال پاناما ــ بسیار دشوار است.

اما فراتر از این هیاهوی دائمی، باید به دو موضوعی اشاره کرد که بیشترین تأثیر را در پیروزی ترامپ در انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۴ داشتند: نخست، وعده کاهش چشمگیر نرخ تورم، با تأکید ویژه بر قیمت کالاهای اساسی و سبد خرید خانوار؛ و دوم، بستن مرز با مکزیک و اجرای اخراج گسترده مهاجران فاقد وضعیت قانونی.

اقتصاد؛ وعده‌ای که محقق نشد

ترامپ در جریان رقابت‌های انتخاباتی بارها وعده داده بود که با کاهش قیمت کالاهای اساسی و هزینه‌های خانوار، فشار اقتصادی بر شهروندان آمریکایی را کاهش خواهد داد. وی حتی اخیرا ادعا کرده بود که پس از پایان جنگ با ایران، نرخ تورم «مانند سنگ سقوط خواهد کرد»، اما شاخص‌های اقتصادی تصویر متفاوتی را نشان می‌دهند.

بر اساس داده‌های منتشر شده، نرخ تورم سالانه آمریکا تا پایان ماه مه به ۴.۲ درصد رسیده که بالاترین سطح طی سه سال گذشته محسوب می‌شود. هرچند تحولات خاورمیانه و به ویژه اختلال در تردد انرژی از تنگه هرمز بر افزایش قیمت‌ها تاثیرگذار بوده است، اما کارشناسان، سیاست‌های تعرفه‌ای دولت ترامپ و رویکرد مالی انبساطی کاخ سفید را نیز از عوامل تشدید فشارهای تورمی می‌دانند.

در چنین شرایطی، بانک مرکزی آمریکا رویکرد محتاطانه خود را حفظ کرده است. «جروم پاول» رئیس پیشین فدرال رزرو که بارها هدف انتقادهای ترامپ قرار گرفته بود، از کاهش نرخ بهره خودداری کرد و این سیاست اکنون توسط «کوین وارش» رئیس جدید این نهاد نیز ادامه یافته است.

مهاجرت؛ حوزه‌ای که کاخ سفید آن را موفقیت می‌داند

در مقابل، دولت ترامپ در حوزه مهاجرت توانسته است به بخشی از اهداف خود دست یابد. بر اساس آمارهای سال مالی ۲۰۲۵ که از اکتبر ۲۰۲۴ تا سپتامبر ۲۰۲۵ را در بر می‌گیرد، شمار مهاجران اخراج شده از آمریکا به حدود ۴۵۰ هزار نفر رسیده است؛ رقمی که حدود ۱۷۰ هزار نفر بیشتر از سال مالی قبل محسوب می‌شود.

علاوه بر این، برآوردها نشان می‌دهد شمار مهاجران فاقد مدارکی که به صورت داوطلبانه خاک آمریکا را ترک کرده‌اند و در ادبیات سیاسی این کشور از آن با عنوان «خوداخراجی» یاد می‌شود، در سال ۲۰۲۵ به نزدیک دو میلیون نفر رسیده است.

فارغ از این ارقام، یک نتیجه‌گیری به‌نظر می‌رسد به‌طور عینی غیرقابل انکار باشد: پس از سال‌ها نفوذپذیری گسترده، مرز با مکزیک عملاً ــ دست‌کم فعلاً ــ بسته شده است. موضوعی که دولت ترامپ آن را از مهم‌ترین دستاوردهای خود می‌داند.

با این حال، عملکرد پلیس مهاجرت آمریکا و اخراج شمار زیادی از افرادی که فاقد سابقه کیفری بوده‌اند، انتقادهای گسترده‌ای را در داخل آمریکا برانگیخته است و نارضایتی از این سیاست‌ها در میان بخشی قابل توجه از جامعه آمریکا، به ویژه لاتین‌تبارها، موجب کاهش حمایت این گروه از نامزدهای جمهوری‌خواه شده است.

ساختارشکنی‌های مستمر و چشم‌انداز مبهم

سیاست‌های دولت دوم ترامپ تنها به اقتصاد و مهاجرت محدود نشده است. مجموعه‌ای از مواضع و طرح‌های جنجالی، از بازتعریف روابط با متحدان سنتی آمریکا گرفته تا طرح ادعاهایی درباره گرینلند، کانادا و کانال پاناما، نشان‌دهنده رویکردی متفاوت نسبت به نظم بین‌المللی و سیاست‌های مرسوم واشنگتن است.

در شرایطی که کمتر از چند ماه تا انتخابات میان‌دوره‌ای باقی مانده است، ترامپ همچنان می تواند با اتخاذ تصمیمات جدید، معادلات سیاسی را تغییر دهد؛ تغییر ساختار سیاسی در کوبا یکی از احتمالات آشکار در این زمینه به شمار می‌رود. اما فراتر از تحولات مقطعی، به نظر می رسد که ارزش‌هایی همچون چندجانبه‌گرایی، احترام به حقوق بین‌الملل و حمایت از تنوع، برابری و شمول گرایی در حال عقب‌نشینی هستند؛ عقب‌نشینی‌ای که شاید برگشت‌ناپذیر باشد.

در حالی که دولت دوم ترامپ در حوزه مهاجرت بخشی از وعده‌های خود را عملیاتی کرده است، استمرار فشارهای تورمی، نارضایتی از سیاست‌های مهاجرتی و افزایش نگرانی‌ها درباره پیامدهای رویکردهای ساختارشکنانه کاخ سفید، چشم‌انداز سیاسی رئیس‌جمهوری آمریکا و جمهوری‌خواهان را در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای با ابهام‌های تازه‌ای روبه‌رو کرده است.