عمارت کلاه فرنگی تنها بنای تاریخی بازمانده عصر صفوی

به گزارش تجارت جنوب آنلاین از هرمزگان، این بنای تاریخی که متعلق به ۳۲۰ سال قبل می‌باشد در سال ۱۳۸۴ به شماره ۱۳۸۳۵ ثبت ملی گردید.

این میراث ملی و فرهنگی سترگ ، ابتدا در زمان ساخت ( سال ۱۰۸۴ شمسی ) مرکز کمپانی هند شرقی هلند در بندرعباس بود که بعدها تبدیل به دارالحکومه و گمرک بندرعباس گردید.

بنای کلاه فرنگی دارای ۳۳ اتاق ، سالن بزرگ و کوچک ، مهتابی وسیع در امتداد ساختمان و مشرف به محیط اطراف و دارای سه نمای شمالی ، جنوبی و غربی از طبقات فوقانی با حدود ۴۲۹ متر مربع وسعت در ۳ طبقه که با سنگ سیاه قلعه هرمز ، ساروج و گچ ساخته شده و سقف آن از چوب های قطور و مستحکم درخت ساج و پنجره های آن منبت کاری شده و دارای گچ بری های چشم نواز می‌باشد.

این بنای تاریخی روبروی اسکله شهید حقانی و مشرف به دریا و اسکله می‌باشد که از سال ۱۲۸۴ شمسی که اداره گمرک عباسی تاسیس گردید تا سال ۱۳۵۲ ، طبقه همکف آن بعنوان ساختمان گمرک بندرعباس مورد استفاده قرار گرفته و ضمنا تا سال ۱۳۰۰ شمسی هم دارالحکومه ( مرکز حکومت محلی ) در طبقات دیگر این بنا مستقر بودند.

بعد از انقلاب اسلامی بنای کلاه فرنگی و محوطه های اطراف آن به حوزه علمیه بندرعباس واگذار گردید. ساختمان کلاه فرنگی تا قبل از احداث ساختمان جدید مورد استفاده حوزه علمیه ( سال ۱۳۷۰ ) بود و بعد از احداث ساختمان جدید و انتقال به آنجا ، عمارت کلاه فرنگی این نگین درخشان بنای تاریخی بندرعباس زیر آفتاب سوزان ، شرجی زیاد و گرمای طاقت فرسای جنوب کمر خم کرده و رو به ویرانی رفته بطوریکه برخی از قسمت های این سازه ارزشمند متروکه و در حال فروریزی می‌باشد.

ای قصه پر غصه عمارت تاریخی و میراثی بندرعباس منجر به راه اندازی کارزاری برای نجات کلاه فرنگی جهت احیا ، بازسازی ، حفظ بنا و محوطه آن گردید که عاملی برای حضور استاندار محترم در محل این بنای ارزشمند تاریخی شد و قول های مساعدی برای حمایت از کارزار و تحقق خواسته های حافظان میراث فرهنگی از استاندار بومی و دلسوز اخذ گردید.

حفظ میراث و هویت تاریخی در جای جای میهن عزیزمان وظیفه هر شهروندی است که میطلبد مردمان شهر بندرعباس، استان هرمزگان و ایرانیان فرهنگ دوست نسبت به این موضوع مهم ، اهتمام ویژه ورزیده و با حساسیت خاص از طریق مجاری قانونی حمایت خود را از این کارزار اعلام تا تنها بنای عهد صفوی و قدیمی ترین بنای حال حاضر این شهر مرمت و بازسازی شده و به حریم قانونی آن توجه و ساخت و ساز در اطراف این بنا بر اساس قانون رعایت گردد.

دوستان عزیز :

آیا میدانید عمارت کلاه فرنگی های کشورمان در شهرهای بندرعباس ، رشت ، تهران ، بوشهر ، شیراز ، بیرجند ، قزوین ، رفسنجان ، سورمق و شوشتر میباشد که در شهرهای مذکور با حمایت مسئولین مرمت و بازسازی و جز بناهای تاریخی و میراثی آن شهر محسوب میگردد.

براستی مسئولیت تاریخی ، مرمت ، بازسازی و حفظ کلاه فرنگی بندرعباس بعهده کدام نهاد یا سازمان دولتی است ؟

از دوستان ارجمند و گرانمایه و اعضای خانواده هایشان که دغدغه حفظ میراث فرهنگی بزرگترین شهر بندری کشور را دارند تقاضا میکنم به این کارزار پیوسته و حمایت خود را برای مرمت و بازسازی آن ثبت نمایند.

لینک کارزار نجات کلاه فرنگی بندرعباس

https://www.karzar.net/258039

به قلم : فریدون الهامی

مدرس دانشگاه و فعال اجتماعی